Kanun değişikliği
Genel Eğitim Kanunu’na “millîlik ve laiklik” ilkeleri eklendi.
Devlet okullarında öğrenciler ve eğitim çalışanları için kıyafet şartı zorunlu hâle geldi.
Durum
Sınıfın kapısı kapanabilir. Öğrenme hakkı kapanmaz.
Azerbaycan’da başörtülü kızlar ve kadınlar okulların dışında bırakılıyor. Bu sayfada ne olduğunu kısa ve açık biçimde anlatıyoruz.
Kronoloji
Ne oluyor?
İki resmî karar ve bunların sınıftaki sonucu.
Bakanlar Kurulu’nun 309 sayılı kararı
Okul üniformasıyla ve laiklik ilkesiyle bağdaşmadığı kabul edilen giyim eşyaları yasaklandı.
Uygulamada bu karar başörtülü öğrencilere ve öğretmenlere karşı kullanılıyor.
Sonuç
Kapıda kalan, başörtülü kızlar.
- Başörtülü kızlar okula alınmıyor.
- Başörtülü öğretmenler görevine devam edemiyor.
- Kızlar derslerde ve sınavlarda geri kalıyor.
Videolar
Sözle değil, görüntüyle
Okul kapısında ne olduğunu yayıncıların kendi görüntülerinden izleyin.
Bir baba, başörtülü kızının eğitim hakkı için çağrı yapıyor. Görüntüde Vatan Savaşı'nda kolunu kaybettiğini söylüyor; kaynak onu Karabağ gazisi olarak tanıtıyor.
Kaynak: Gülən Müsəlman / Mira Haber
Bakü'de bir sınıfta öğrenciler başörtülü öğretmenlerine sarılıyor. Öğretmenin görevden uzaklaştırıldığı bildiriliyor; bu bağımsız olarak doğrulanmadı.
Kaynak: Meydan TV
Balahanı, 69 numaralı okul: öğrenciler başörtülü arkadaşlarına destek için protesto ediyor.
Kaynak: Mira Haber
Basın
Tepkiler ve basın
Bunlar yayımlanmış haberlere bağlantılardır. Özetler bize aittir; aslı için bağlantıya gidin.
- Al JazeeraHaberin dili: ENAzerbaijan school pupils protest over reported hijab restrictionsVideo haber: öğrenciler, başörtülü arkadaşlarının ve öğretmenlerinin derse alınmadığı yönündeki bilgiler üzerine okulların önünde protesto ediyor ve derslere girmiyor. (yeni pencerede açılır)
- Haksöz HaberAzerbaycan’da başörtüsü hiçbir zaman gerçek anlamıyla serbest olmadıİmzasız yorum yazısında yazar, kısıtlamaların yeni olmadığını savunuyor: resmî belgelerde başörtülü fotoğrafların kabul edilmemesini, 2010'daki okul yasağını ve buna karşı protestoları hatırlatıyor. Yazara göre eylül kararı ve ardından öğretmenlere ilişkin değişiklik, bunun tek tek müdürlerin inisiyatifi olmadığını gösteriyor; resmî bir açıklamanın yokluğu ise kaygıyı büyütüyor. (yeni pencerede açılır)
- Haber7Azerbaycan'da kadın öğretmenlere kılık kıyafet düzenlemesiHaber, Başbakan Ali Asadov'un imzaladığı, öğretmen kıyafetine ilişkin 325 sayılı kararı tanıtıyor: kıyafet düzenli, sade ve laiklik ilkesine uygun olmalı, kadın öğretmenlerin etek ve elbiseleri ise diz hizasında ya da daha uzun olmalı. Yazıya göre laiklik vurgusu başörtüsü tartışmasını yeniden alevlendirdi; sosyal medyaya yansıyan görüntülerde öğretmenlerin de okula alınmadığı görülüyor. (yeni pencerede açılır)
- SerbestiyetAzerbaycan’da 28 Şubat günleri. Devlet televizyonundan başörtüsü yasağına destek videosu: “Hangi okulda okumak isterdiniz?”Liberal çizgideki site, devlet televizyonu AzTV'nin başörtülü ve başörtüsüz öğrencileri karşılaştıran videosunun eleştiri topladığını yazıyor ve Bakü Şehir Eğitim İdaresi'nin 9 Ekim'de kıyafet denetimlerine başlanacağını duyurduğunu aktarıyor. Yazıda 69 No'lu okuldaki boykot ile gazinin ve sanatçı Roza İbadova'nın çağrıları da yer alıyor; öğretmenlerin işten çıkarıldığına dair resmî bir doğrulama bulunmadığı belirtiliyor. (yeni pencerede açılır)
- BBC News AzərbaycancaHaberin dili: AZAzərbaycanda ''hicab qadağası''na etirazlarla bağlı videolar yayılıbSosyal medyada yayılan videolar: Bakü'de bir okulun yakınında çekildiği belirtilen görüntüde öğrenciler “Başörtüsü eğitime engel değil” pankartıyla protesto ediyor; bir başka videoda öğrenciler başörtülü öğretmenin çevresinde toplanıyor. (yeni pencerede açılır)
- OC MediaHaberin dili: ENAzerbaijan students launch school strike over hijab restrictionsİki okulun öğrencileri başörtülü arkadaşlarına getirilen kısıtlamaları protesto etmek için dersleri boykot etti; cezaevindeki gazeteci Polad Aslanov da açlık grevine başladı. (yeni pencerede açılır)
- Abzas MediaHaberin dili: AZMəktəblərdə hicablı müəllimlərə xəbərdarlıq: “Ya başınızı açın, ya da işə gəlməyin”Adını açıklamayan bir öğretmen Abzas Media'ya, Bakü'nün Bayıl bölgesindeki okullarda yapılan toplantıda başörtülü öğretmenlere 9 Ekim'den itibaren ya başörtüsünü çıkarmalarının ya da işe gelmemelerinin söylendiğini anlattı; onun ifadesine göre üç öğretmen eve gönderildi, biri de dilekçeyle istifa etti. Yazıda 60 ve 97 numaralı okulların çalışanlarının sosyal medyadaki benzer şikâyetlerine de yer veriliyor. (yeni pencerede açılır)
- Meydan TVHaberin dili: AZBakü Şehri Eğitim İdaresi"Hicab qadağası" fonunda Təhsil İdarəsi məktəblərdə yoxlamalara başlayırMeydan TV, Bakü Şehri Eğitim İdaresi'nin öğrenci ve öğretmenlerin kıyafet kurallarına uyup uymadığına ilişkin denetimlere başladığını yazıyor. Haberde bunun Celilabad ve diğer ilçelerde başörtülü kızların derse alınmadığı yönündeki şikâyetlerin gölgesinde gerçekleştiği, idarenin açıklamasında ise bu şikâyetlere değinilmediği belirtiliyor. (yeni pencerede açılır)
- Meydan TVHaberin dili: AZPolad Aslanov, cezaevindeki gazeteciMəhbus jurnalist hicab qadağasına etiraz olaraq aclığa başlayıbEşi Gülmire Aslanova'nın paylaştığı açıklamaya göre gazeteci, başörtülü öğrenci ve öğretmenlere uygulandığı bildirilen kısıtlamaları protesto etmek için 8 Ekim'den itibaren açlık grevine başladı. Bu kısıtlamaları Anayasa'nın vicdan özgürlüğü maddesine aykırı buluyor ve kendi çocuğunun da eğitim hakkının kısıtlandığını söylüyor; resmî bir açıklama yapılmadı. (yeni pencerede açılır)
- KararZehra Hasanova, öğretmen; İkinci Karabağ Savaşı gazisi bir babaAzerbaycan'da başörtüsü zulmüne tepki yağıyor: Kolumu vatan için verdim, kızım okula alınmıyorHaber, geniş kitlelere ulaşan iki videoyu aktarıyor: öğretmen Zehra Hasanova başörtüsüyle ders vermesine artık izin verilmeyeceğinin kendisine bildirildiğini söylüyor, savaşta kolunu kaybeden bir gazi ise kızının başörtüsü nedeniyle okula alınmadığını belirterek Cumhurbaşkanına ve bakanlığa sesleniyor. İkisi de yaşadıklarını kendi sözleriyle anlatıyor. (yeni pencerede açılır)
- SözcüKardeş ülkede başörtüsü yasağı öğretmenlere uzandıGazete, Toplum TV'ye dayanarak, 6 Ekim'de öğretmen kıyafetine ilişkin yeni düzenlemenin ardından Bakü ve Sumgayıt'ta başörtülü öğretmenlere ya başlarını açmalarının ya da istifa etmelerinin söylendiğini yazıyor. Haberde gazinin çağrısı ve ilahiyatçı Abgül Süleymanov'un 30 günlük hapsi de hatırlatılıyor; ailesi bunu eleştirilerine bağlıyor, bakanlık ise iddialara ilişkin açıklama yapmadı. (yeni pencerede açılır)
- Haksöz HaberAzerbaycan’da laik dayatma derinleşiyor: Eğitimde başörtüsü kısıtlaması genişletiliyorSite, öğretmenlerin ve diğer eğitim çalışanlarının kıyafetine ilişkin yeni şartları yorumluyor ve laikliğe uygunluk koşulunun başörtülü kadınların çalışmasını ve okumasını kısıtlamak için kullanılabileceğini öne sürüyor. (yeni pencerede açılır)
Bir haber ya da açıklama mı biliyorsunuz? Bize gönderin: hello@azadhicab.com
Bir inanç meselesi
Bu kızlar için başörtüsü bir simge değil; inandıkları kitabın açık bir emri. Okul ile inançları arasında seçim yapmaya zorlanıyorlar.
Nûr Suresi, 31. Ayet
وَقُل لِّلْمُؤْمِنَٰتِ يَغْضُضْنَ مِنْ أَبْصَٰرِهِنَّ وَيَحْفَظْنَ فُرُوجَهُنَّ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا مَا ظَهَرَ مِنْهَا ۖ وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ ۖ وَلَا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ ءَابَآئِهِنَّ أَوْ ءَابَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنَآئِهِنَّ أَوْ أَبْنَآءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوَٰنِهِنَّ أَوْ بَنِىٓ إِخْوَٰنِهِنَّ أَوْ بَنِىٓ أَخَوَٰتِهِنَّ أَوْ نِسَآئِهِنَّ أَوْ مَا مَلَكَتْ أَيْمَٰنُهُنَّ أَوِ ٱلتَّٰبِعِينَ غَيْرِ أُو۟لِى ٱلْإِرْبَةِ مِنَ ٱلرِّجَالِ أَوِ ٱلطِّفْلِ ٱلَّذِينَ لَمْ يَظْهَرُوا۟ عَلَىٰ عَوْرَٰتِ ٱلنِّسَآءِ ۖ وَلَا يَضْرِبْنَ بِأَرْجُلِهِنَّ لِيُعْلَمَ مَا يُخْفِينَ مِن زِينَتِهِنَّ ۚ وَتُوبُوٓا۟ إِلَى ٱللَّهِ جَمِيعًا أَيُّهَ ٱلْمُؤْمِنُونَ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ
Meâli
Mü'min kadınlara da söyle, gözlerini haramdan sakınsınlar, ırzlarını korusunlar. (Yüz ve el gibi) görünen kısımlar müstesna, zînet (yer)lerini göstermesinler. Başörtülerini ta yakalarının üzerine kadar salsınlar. Zinetlerini, kocalarından, yahut babalarından, yahut, kocalarının babalarından yahut oğullarından, yahut üvey oğullarından, yahut erkek kardeşlerinden, yahut erkek kardeşlerinin oğullarından, yahut kız kardeşlerinin oğullarından, yahut müslüman kadınlardan, yahut sahip oldukları kölelerden, yahut erkekliği kalmamış hizmetçilerden, yahut da henüz kadınların mahrem yerlerine vakıf olmayan erkek çocuklardan başkalarına göstermesinler. Gizledikleri zinetler bilinsin diye ayaklarını yere vurmasınlar. Ey mü'minler, hep birlikte tövbe ediniz ki kurtuluşa eresiniz!
Hiçbir kız çocuğu, inancı ile eğitimi arasında seçim yapmak zorunda bırakılmamalı.
Sesimiz
Kapı kapanınca ses yükselir.
Kızların okulun dışında bırakılmasına itiraz da, onlara uzanan el de artık görünür. Bu duvarda dayanışmanın izlerini topluyoruz.
Azerbaycan’da bir öğretmen, başörtüsü yüzünden derslerden geri kalan her öğrenciye ücretsiz Biyoloji ve Tarih dersleri öneriyor. Dayanışma çoktan başladı.
Instagram · @huseyn.memmedov_ekspert — Paylaşımı gör
Bağımsız bir paylaşımdır; Azad Hicab ile bağlantısı yoktur.
Eğitim her kızın hakkıdır.
Azad Hicab
Başörtüsü eğitime engel değildir.
Azad Hicab
Kapalı kapının önünde susmuyoruz.
Azad Hicab
Hiçbir kız inancı ile okulu arasında seçim yapmak zorunda kalmamalı.
Azad Hicab
Bu duvar büyüyecek: yeni fotoğraf ve videolar geldikçe burada yer alacak.
Sesini ekle.
Cumhurbaşkanına yasağın kaldırılmasını talep eden bir not bırak ya da ön kayıt yap: ders ver, ders al.
Bir kapı kapanınca bir başkası açılır.
Ön kayıt açık. Dönem kapandığında kayıt yönergesini e-postayla göndereceğiz.
Ücretsiz · Çevrim içi · Yalnızca kadın eğitimciler